బ్రహ్మాస్త్రం నేలకూలిందా? ఎఫ్-35పై ఇరాన్ షాక్… యుద్ధ భవిష్యత్తుకి కొత్త సంకేతాలు!

ఎఫ్-35… అమెరికా బ్రహ్మాస్త్రం ఏమిటి?

ప్రపంచంలో అత్యాధునిక యుద్ధ విమానాల్లో ఒకటిగా పేరుగాంచిన ఎఫ్-35 (F-35 fighter jet) అమెరికా (United States) సైనిక శక్తికి ప్రతీకగా భావించబడుతుంది. లాక్‌హీడ్ మార్టిన్ (Lockheed Martin) రూపొందించిన ఈ స్టెల్త్ విమానం (Stealth Aircraft) రాడార్‌లకు చిక్కకుండా శత్రుదేశ గగనతలంలో ప్రవేశించగలదు. అందుకే దీనిని “అమెరికా బ్రహ్మాస్త్రం”గా పరిగణిస్తారు.

ఇరాన్ షాక్… ఎలా గుర్తించింది?

ఇటీవల అమెరికా–ఇరాన్ (US vs Iran Conflict) ఉద్రిక్తతల నేపథ్యంలో ఎఫ్-35 విమానాన్ని ఇరాన్ (Iran air defense System) గుర్తించి దాడి చేసిందనే వార్తలు వెలువడ్డాయి. సాధారణ రాడార్‌లకు కనిపించని ఈ విమానాన్ని ఇన్ఫ్రారెడ్ ట్రాకింగ్ (infrared tracking system) ద్వారా గుర్తించినట్లు తెలుస్తోంది. ఇంజిన్ నుంచి వెలువడే హీట్ సిగ్నేచర్‌ను ట్రాక్ చేసి క్షిపణి ప్రయోగించారని సమాచారం. దెబ్బతిన్న విమానం అత్యవసర ల్యాండింగ్ చేసినట్లు చెబుతున్నారు.

స్టెల్త్ టెక్నాలజీ పరిమితులు

స్టెల్త్ టెక్నాలజీ (stealth technology) ప్రధానంగా రాడార్ తరంగాలను తప్పించుకోవడానికే రూపొందించబడింది. కానీ ఇది హీట్ సిగ్నేచర్ (Heat Signature) ను పూర్తిగా దాచలేను. అందుకే ఇన్ఫ్రారెడ్ సెన్సార్‌లు (Infrared Sensors) ద్వారా ఈ విమానాలను గుర్తించే అవకాశం ఉంది. ఈ సంఘటన స్టెల్త్ విమానాలపై ఉన్న “అజేయత” భావనను ప్రశ్నార్థకం చేస్తోంది.

ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఎఫ్-35 వినియోగం

ఎఫ్-35 విమానాలు మూడు రకాలుగా ఉన్నాయి — ఎఫ్-35ఏ (F-35A), ఎఫ్-35బి (F-35B), ఎఫ్-35సీ (F-35C). ఒక్కొక్కటి దాదాపు 100 మిలియన్ డాలర్ల ఖరీదు. ఇజ్రాయిల్ (Israel), యూకే (United Kingdom), జపాన్ (Japan), దక్షిణ కొరియా (South Korea) వంటి దేశాలు ఈ విమానాలను ఉపయోగిస్తున్నాయి. భారత్ (India) కూడా కొనుగోలు చేసే అంశంపై చర్చలు జరిగినప్పటికీ, పూర్తి నిర్ణయం తీసుకోలేదు.

భవిష్యత్ యుద్ధ వ్యూహాలకు సంకేతాలు

ఈ ఘటన పూర్తిగా ధృవీకరించబడకపోయినా, ఆధునిక యుద్ధాల్లో మల్టీ-సెన్సార్ డిఫెన్స్ (Multi-layer Defense Systems) ఎంత కీలకమో ఇది సూచిస్తోంది. రాడార్, ఇన్ఫ్రారెడ్, ఎలక్ట్రానిక్ వార్‌ఫేర్ (Electronic Warfare) వంటి పలు వ్యవస్థలను కలిపి ఉపయోగించడం భవిష్యత్ యుద్ధాల్లో తప్పనిసరి అవుతుంది. ఇది ప్రపంచ దేశాలను తమ రక్షణ వ్యవస్థలను పునర్విమర్శించేలా చేస్తోంది.

మొత్తం గా చెప్పాలంటే

ఎఫ్-35 వంటి అత్యాధునిక స్టెల్త్ విమానాలపై కూడా సవాళ్లు ఉండొచ్చనే సంకేతాన్ని ఈ ఘటన ఇస్తోంది. ఇరాన్ రక్షణ వ్యవస్థలు నిజంగా దీనిని ట్రాక్ చేసి దాడి చేశాయా అన్నది ఇంకా స్పష్టత కావాల్సి ఉన్నా, యుద్ధ సాంకేతికతలో కొత్త మార్పులకు ఇది దారి తీసే అవకాశముంది. భవిష్యత్ యుద్ధాల్లో “అజేయం” అనే భావనకంటే “అడాప్టివ్ టెక్నాలజీ” కీలకం అవుతుందనే విషయం స్పష్టమవుతోంది.